Kalendarium 2014

2014.01.10-12

W Łopusznej odbyła się IX Ogólnopolska Konferencja dla Nauczycieli i Wychowawców "Odwaga myślenia i nauczania".

Już wczesnym piątkowym popołudniem sala konferencyjna ośrodka Natanael z trudem mieściła nauczycieli i wychowawców z całej Polski, a także zaproszonych gości. Wśród nich byli posłowie na sejm RP: Urszula Augustyn - przewodnicząca Komisji Nauki i Młodzieży; Andrzej Gut-Mostowy – przewodniczący Komisji Kultury Fizycznej, Sportu i Turystyki; Sławomir Piechota - przewodniczący Komisji Polityki Społecznej i Rodziny i prof. Stanisław Hodorowicz – senator RP. Przybyli również przedstawiciele lokalnych władz. Honorowy patronat nad konferencją objął Minister Edukacji Narodowej. Zgromadzonych przywitał Kazimierz Tischner, prezes Stowarzyszenia „Drogami Tischnera” które, obok Instytutu Myśli Tischnera w Krakowie było organizatorem konferencji. Spotkanie rozpoczęło wspólne obejrzenie filmu „Siedem grzechów głównych po góralsku” w reżyserii Adama Kinaszewskiego. Po nim wysłuchano wystąpienia Urszuli Augustyn z Sejmowej Komisji Edukacji, nauczyciela – polonisty z piętnastoletnią praktyką szkolną. Wykład był pretekstem do dyskusji z uczestnikami konferencji. Rozmawiano o autonomii szkoły, programach i podręcznikach. I o tym jak być odważnym nauczycielem w realiach współczesnej szkoły. Dzień zakończył się wspólnym kolędowaniem, poprowadzonym przez Stanisławę Trebunię – Staszel. Oprawę muzyczną zapewniły zespoły „Nasa Rodzina” i „Łopuśnianie”.

W sobotę od samego rana rozpoczęła się cała seria wykładów. W pierwszym z nich red. Wojciech Bonowicz zastanawiał się „Co znaczy odwaga wychowania”? Po wykładzie dyskutowano o rozbieżności pomiędzy wychowaniem domowym, a szkolnym i o tym, jak pogodzić te dwie sfery. Kolejnym prelegentem była Agata Wilam z krakowskiego Uniwersytetu Dzieci, która zastanawiała się nad zagadnieniem wdrażania dzieci do myślenia. Prof. Stanisław Hodorowicz, Senator Ziem Górskich, z wykształcenia chemik, z zamiłowania badacz gwary podhalańskiej, twórca Podhalańskiej Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Targu opowiadał o tym „Jak się myśli na Podhalu?” Po przerwie wysłuchano wykładu dr Adama Workowskiego pt. „Co znaczy odwaga myślenia”? Ostatni wykład tego dnia wygłosiła prof. Krystyna Ablewicz. Zaprosiła uczestników konferencji do zajęć warsztatowych pt. „Lęki pedagoga i odwaga podejmowania decyzji”. Wieczorem w kościółku w Łopusznej ks. Paweł Potoczny odprawił uroczystą mszę świętą w intencji uczestników konferencji oraz członków Związku Podhalan. W homilii ks. proboszcz zastanawiał się, co znaczy odwaga w głoszeniu kazania. Jak co roku, ofiary z tacy przeznaczone zostały dla Fundacji Kapucyni i Misje, pomagającej placówkom misyjnym w Czadzie i Republice Środkowoafrykańskiej. Mszę świętą zakończył koncert kolęd w wykonaniu zespołu Podhale- Grupa Spiska z Jurgowa. Po powrocie do Natanaela, podczas uroczystej kolacji toczyły się ożywione dyskusje związane z mijającym dniem. Podejmowane były próby odpowiedzi na pytania, które zadali wykładowcy. Ale dominowała radość ze wspólnego spotkania przy muzyce i śpiewie góralskim. Podjęte też były próby nauki góralskiego tańca, chyba z niezłym skutkiem.

W niedzielę, tuż po śniadaniu uczestnicy konferencji udali się do Bukowiny Tatrzańskiej. W Bukowiańskim Centrum Kultury, jego dyrektor Bartłomiej Koszarek przywitał gości dźwiękiem trombity, a następnie przybliżył historię miejscowości i wspominał ks. Tischnera, który był w Bukowinie częstym gościem. Później poseł Andrzej Gut – Mostowy opowiedział historię swojej rodziny, która słynęła na Podhalu z odwagi myślenia i wychowania. Wzruszającym momentem był występ zespołu teatralnego „Zawodowcy z Bachledówki”, którego członkami są uczniowie Szkoły Przysposabiającej do Pracy w Czerwiennem. Zaprezentowali spektakl pt. „O Zwyrtale muzykancie”, który przygotowali pod kierunkiem Marii Tischner – Michalik, nauczycielki w tej szkole. Widzowie byli poruszeni niezwykłymi umiejętnościami niepełnosprawnych aktorów. Po krótkiej przerwie i zmianie scenografii na scenie pojawili się aktorzy – amatorzy z Zespołu Teatralnego im. Józefa Pitoraka. Przedstawili sztukę Moliera przełożoną przez Jana Guta – Mostowego na gwarę góralską pt. „Lykorz mimo włosnyj woli”. Było dużo śmiechu i dobrych emocji. Po wspólnym zdjęciu w zimowej scenerii, pożegnaniu z gospodarzami, uczestnicy konferencji wrócili do Łopusznej. Tu już czekał obiad. Po nim pożegnanie. (Opis zdarzeń na podstawie relacji Marii Żurek)

2014.04.11-13

W Ludźmierzu odbyły się XI Rekolekcje z ks. prof. Józefem Tischnerem pod tytułem C2394 Prowadziła je laureatka Nagrody Znaku i Hestii im. ks. J. Tischnera – s. Barbara Chyrowicz. Rozpoczęły się w piątkowy wieczór mszą świętą odprawioną przez ks. prałata Tadeusza Juchasa, proboszcza parafii, a jednocześnie kustosza Bazyliki Matki Bożej Ludźmierskiej. Homilię wygłosił ks. Paweł Potoczny, proboszcz parafii w Łopusznej. Mówił w niej o nadziei w cierpieniu. Wystąpił chór "Magnificat” pod dyrekcją Adama Rajskiego. Uczestnicy rekolekcji po mszy spotkali się na Drodze Krzyżowej przygotowanej przez Zespół Szkół Nr 3 z Wadowic oraz młodzież gimnazjalną z Ludźmierza. Tradycyjnie już pierwszy wieczór zakończyło spotkanie z rekolekcjonistką, poprowadzone w Domu Pielgrzyma przez Wojciecha Bonowicza.

Sobota upłynęła pod hasłem „Nie ulegajcie słabościom”. Rano ojciec Jordan Śliwiński z krakowskiego Zgromadzenia Kapucynów odprawił nabożeństwo pokutne przygotowujące do spowiedzi. Po nim odbyły się spotkania z dwojgiem ludzi zaangażowanych w walkę z uzależnieniami. Pierwszym był Marcin Jagła z Miejskiej Komisji Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Nowym Targu. Drugim Jarosław Wajk, były wokalista zespołu „Oddział Zamknięty”, który mówił o swoich doświadczeniach i różnych formach przemocy związanych z nadużywaniem alkoholu. Od dwudziestu lat nie pije i jest terapeutą. Swoje refleksje ilustrował piosenkami. Popołudnie upłynęło pod znakiem kultury góralskiej. Warsztaty regionalne poprowadziła Stanisława Trebunia – Staszel. Pozostając w tematyce uzależnień przedstawiła problem rzekomego pijaństwa na Podhalu. Muzycznie warsztatom towarzyszył zespół „Dziurawiec”. Poza muzyką zebrani wysłuchali opowieści Marii Klamerus o łopuśniańskiej drodze do abstynencji i obejrzeli film z cyklu „Siedem grzechów głównych po góralsku. Pijaństwo”. Hitem sobotniego popołudnia był występ prezesa SDT Kazimierza Tischnera w brawurowej inscenizacji opowiadania Kazimierza Przerwy Tetmajera „Jak się Michał Łojas powiesił”. Wieczorem w Bazylice MBL odprawiona została druga msza rekolekcyjna, a po niej odbył się koncert poetycko-muzyczny w wykonaniu rodziny Lassaków z Zakopanego. Dzień zakończył się w Domu Pielgrzyma, gdzie do późnych godzin wieczornych trwało spotkanie ze Sławomirem Piechotą, niepełnosprawnym, poruszającym się na wózku inwalidzkim posłem z Wrocławia, zajmującym się w sejmie polityką społeczną.

W niedzielę, po ostatniej mszy rekolekcyjnej i poświęceniu palm odbyło się spotkanie z prof. Jerzym Stuhrem, któremu towarzyszyła żona Barbara. W rozmowie prowadzonej przez Wojciecha Bonowicza aktor opowiedział o swojej pracy, rolach aktorskich i życiowych, o spotkaniach z ojcem świętym Janem Pawłem II. Przytaczał mnóstwo anegdot związanych z pracą w teatrze i filmie. Wspomniał też o swojej chorobie i o tym jak zmieniła jego spojrzenie na świat i ludzi, i na to, co w życiu najważniejsze. Chętnie odpowiadał na pytania publiczności.

2014.04.26

W Krakowie, w ramach 14. Dni Tischnerowskich, na Scenie im. Stanisława Wyspiańskiego PWST odbyło się Spotkanie muzyczno-teatralne z ks. Tischnerem "Odwaga myślenia" zorganizowane przez Stowarzyszenie „Drogami Tischnera”. Składało się z kilku części. W pierwszej obecni mogli obejrzeć koncert „Jak wyśpiewać mądrość?” prowadzony przez Stanisławę Trebunię-Staszel i Wojciecha Bonowicza, który stanowił podsumowanie projektu Ars Quaerendi realizowanego przez dwa lata pod honorowym patronatem marszałka województwa małopolskiego Marka Sowy. Na scenie zaprezentowały się zespoły muzyczne i teatralne, które zwyciężyły w organizowanych wcześniej konkursach: zespół „Trzy Prawdy” z Chrzanowa, zespół „Bartkowianie” z Ligoty, grupa artystyczna „Iskra” z Ożarowa, zespół „Pasjonatki” z Trzemeśni, zespół „Młodzi Łopuśnianie” oraz „Tischners Band” z Limanowej. W części tej pojawił się też Paweł Kak, finalista konkursu oratorskiego organizowanego co roku w XXIII Liceum Ogólnokształcącym w Łodzi, z wystąpieniem nawiązującym do słów ks. Tischnera: „Pobożność jest ważna, ale rozumu nie zastąpi”. Po przerwie sceną zawładnęły dzieci ze Szkoły Podstawowej im. J. Nowiny-Konopki w Mogilanach, które przedstawiły spektakl ekologiczny „Kochasz dzieci – nie pal śmieci”. Po spektaklu przyszedł czas na nagrody i dyplomy – najpierw dla szkół i osób najbardziej aktywnych w rodzinie szkół tischnerowskich (wyróżniono Zespół Placówek Oświatowych przy MCRD „Solidarność” w Radziszowie, Gimnazjum nr 2 z Oddziałami Integracyjnymi w Woli, Zespół Szkół Podstawowej i Gimnazjum w Ratułowie oraz organizatorkę wspomnianych konkursów oratorskich w Łodzi Ewę Kowalską), a następnie dla laureatów konkursu plastycznego o tematyce ekologicznej (ich prace można było podziwiać tego dnia we foyer szkoły). Nagrody wręczali Kazimierz Tischner oraz przedstawiciel firmy Buderus Jacek Papież. Tę uroczystą część zamknął występ-niespodzianka: na scenie pojawili się aktorzy Ewa Kaim i Grzegorz Łukawski oraz reżyser Artur „Baron” Więcek, którzy przeczytali wybrane przez siebie myśli ks. Józefa Tischnera. W części trzeciej koncertu publiczność zobaczyła jeszcze dwa występy. Najpierw zespół „Regle” z Poronina wystąpił z operą góralską „Jan Paweł II na Podhalu”, natomiast w finale koncertu pojawili się na scenie „Zawodowcy z Bachledówki” – zespół, który tworzą uczennice i uczniowie Szkoły Specjalnej Przysposabiającej do Pracy w Czerwiennem. Przedstawienie poprzedził wywiad z grającym św. Piotra Piotrem Garajem, który przedstawił opiekunki i członków zespołu. Spektakl „O Zwyrtale muzykancie” był niezwykle pogodny, dynamiczny i jednocześnie wzruszający. Bis przemienił się we wspólną zabawę, która znakomicie zamknęła ten długi, lecz bardzo udany koncert.

2014.07.05

W Pruszczu Gdańskim odbył się XVI Światowy Zjazd Kaszubów. W ramach obchodów na scenie pojawiły się m.in. zespoły góralskie, które zaprezentowały program "Małe ojczyzny ks. Tischnera". Inicjatorem zaproszenia górali na zjazd był prof. Józef Borzyszkowski, przyjaciel księdza Tischnera, który z kolei był wielkim przyjacielem Kaszub i często odwiedzał ten region. Grupa górali pod przewodnictwem Kazimierza Tischnera w ciągu trzech dni spędzonych na Kaszubach nie tylko uczestniczyła w zjeździe, ale także zwiedzała region.

2014.07.20-28

Stowarzyszenie "Drogami Tischnera" wyjechało na wakacyjną wycieczkę na Podlasie. W czasie dziewięciodniowego pobytu grupa kwaterowała w dwóch miejscach: w Dworku Łukowiska w okolicy Janowa Podlaskiego i w Zajeździe Bakunówka w Sokółce. Przy pięknej pogodzie, 24 osoby pod przewodnictwem Kazimierza Tischnera zwiedziły: Leśną Podlaską (Bazylika MB Leśnieńskiej Opiekunki Podlasia), Janów Podlaski (stadnina koni), Niemirów (kościół, cmentarz, granica z Białorusią), Drohiczyn (muzeum diecezjalne, wzgórze zamkowe), Kostomłoty (Sanktuarium Unitów Podlaskich), Sławatycze, Jabłeczną (Monaster św. Onufrego ), Pratulin (Sanktuarium Męczenników Podlaskich), „Szwajcarię Podlaską”, mizar w Zastawku, umocnienia z okresu obydwu wojen światowych, Świętą Górę Grabarkę, Mielnik (wzgórze zamkowe, ruiny kościoła zamkowego, punkt widokowy nad kopalnią kredy), cerkwie w Koterce, Tokarach i Telatyczach, kolorowy cmentarz w Zubaczach , Sokółkę (Muzeum Ziemi Sokólskiej, bazylikę pw. św. Antoniego, szlak tatarski (Bohoniki, Krynki i Kruszyniany), Supraśl (muzeum ikon, prawosławny monaster) i ogród Silvarium w Puszczy Knyszyńskiej. Znalazł się czas na: spływ kajakowy po Bugu, potańcówkę przy muzyce Kapeli Ludowej „Podlasiacy”, warsztaty zielarskie w Ziołowym Zakątku w Korycinach, festyn białoruski w Sokółce, spotkanie z marszałkiem województwa podlaskiego Mieczysławem Baszko na Uroczysku "Kamienica" , spektakl Teatru Wierszalin pt. „Traktat o manekinach”. W pierwszej części wycieczki grupę oprowadzała przewodniczka Wanda Frączek, a w drugiej Zbigniew Każmierczak i pan Artur, znawca kultury tatarskiej.

2014.09.18

W Rabce odbyła się uroczystość nadania imienia ks. prof. Józefa Tischnera Technikum Informatycznemu. Technikum wchodzi w skład Zespołu Szkół w Rabce, które dołączyło do Rodziny Szkół Tischnerowskich w roku 2008. W programie uroczystości znalazły się: okolicznościowe przemówienia, ceremonia nadania imienia, program artystyczny i spotkanie zaproszonych gości z gronem pedagogicznym.

2014.09.25-26

W Beskidzie Sądeckim odbył się XIV Rajd Tischnerowski Szkół Podstawowych i Specjalnych. Jego organizatorem była Szkoła Podstawowa nr 1 im. ks. prof. Józefa Tischnera w Starym Sączu. W rajdzie wzięło udział dwanaście szkół. Uczestników rajdu i honorowych gości powitał w Rytrze koordynator spotkania Robert Janek, nauczyciel starosądeckiej „1”oraz dyrektor szkoły Zdzisław Wojnarowski. Organizatorzy opracowali bardzo interesującą trasę z Piwnicznej przez Niemcową i Kordowiec do Rytra. Po dotarciu do Ośrodka Kolonijno-Wczasowego UM Krakowa w Gołkowicach Górnych zjedzono obiadokolację i zakwaterowano się w pokojach. Wieczorem odbyły się posiady, którym towarzyszyły konkursy, śmiech i zabawy. Rolę gospodarza wieczoru pełnił dyrektor SP nr 1 Zdzisław Wojnarowski, a wśród zaproszonych gości znaleźli się: burmistrz Starego Sącza Jacek Lelek wraz z zastępcą Kazimierzem Gizickim. W piątek, drugiego dnia rajdu wyruszono do Starego Sącza. Rodzina Tischnerowska zwiedziła: Klasztor Klarysek, Kościół Parafialny pod wezwaniem św. Elżbiety oraz Muzeum Regionalne Dom na Dołkach. Rolę przewodników pełnili tego dnia nauczyciele starosądeckiej „1” : Liliana Królikowska, Jadwiga Postawa i Piotr Wandas. W miejscowym muzeum uczestników powitali: dyrektor obiektu Jan Długosz oraz brat patrona szkół – Kazimierz Tischner. O godzinie 11.00 uczestniczono w uroczystej mszy św. koncelebrowanej przy Ołtarzu Papieskim przez księży: dr. Marcina Kokoszkę i Janusza Rybę. Podsumowanie XIV Rajdu Tischnerowskiego odbyło się w budynku SP nr 1 w Starym Sączu. Spotkanie zakończyło się na miejscowym cmentarzu, gdzie na grobie rodziców księdza profesora Józefa Tischnera złożono wiązankę kwiatów i zapalono znicze.

2014.10.03-04

W Pieninach odbył się XIV Rajd Tischnerowski Szkół Gimnazjalnych i Ponadgimnazjalnych. Jego organizatorem było Publiczne Gimnazjum im. ks. prof. J. Tischnera w Szczawnicy. W rajdzie uczestniczyło 120 osób z 13 szkół tischnerowskich. Pierwszą atrakcją rajdu był spływ Dunajcem ze Sromowców do Szczawnicy. Wrażenia mimo niepogody były niezapomniane. Po rozgrzewającym obiedzie zwiedzono Szczawnicę (z możliwością kosztowania wód zdrojowych), a w końcu wyruszono marszem z Jaworek do schroniska na Durbaszce. Tam zorganizowano pokaz ratownictwa górskiego (zjazdów i wspinaczki linowej) i liczne konkursy. We wspólnej zabawie uczestnikom rajdu towarzyszył honorowy gość Kazimierz Tischner, który przyjechał wraz z synem Wojciechem i wnukiem Jaśkiem. Drugiego dnia po śniadaniu rajdowcy zeszli do Jaworek, gdzie o 10:30 odprawiona została msza święta. Zainteresowani mogli poznać historię kościoła pełniącego wcześniej rolę cerkwi. Po mszy odbyła się wycieczka do Wąwozu Homole. Zaraz po obiedzie w zajeździe Czarda organizatorzy zaplanowali grę terenową, zajęcia na ściance wspinaczkowej i przejście po linie nad potokiem. Rajd podsumowano wręczeniem nagród i pamiątek.

2014.10.15

W ramach 3 Przeglądu Najnowszych Filmów Polskich pod Wysokim Zamkiem we Lwowie odbył się pokaz specjalny filmu Szymona J. Wróbla "Jego Oczami". Po emisji miało miejsce spotkanie z reżyserem filmu i Kazimierzem Tischnerem. Głównym celem PNFP jest promocja polskiej sztuki filmowej oraz stworzenie możliwości bliższego kontaktu z polską kinematografią, jako interesującą odpowiedzią na potrzeby, oczekiwania i poszukiwania miłośnika polskiego kina. Ważnym celem jest także podnoszenie ogólnego poziomu wiedzy o dorobku kulturowym Polski oraz jej historii i bieżących problemach społecznych zachodniego sąsiada Ukrainy. W ciągu 9 dni widzowie obejrzeli ponad 30 polskich filmów i uczestniczyli w 15 imprezach towarzyszących.